Nội dung bài viết
Năm đầu tiên là giai đoạn chủ công ty một người dồn sức cho khách hàng và sản phẩm, nên giấy tờ dễ bị đẩy xuống cuối danh sách. Những sai lầm doanh nghiệp mới thành lập trong năm này thường nhỏ lúc đầu nhưng tốn kém khi bị phát hiện. ACCA Consulting Vietnam tổng hợp 8 lỗi gặp nhiều nhất, xếp theo mức độ rủi ro và cách phòng tránh.
1. Bảng mức độ rủi ro 8 sai lầm doanh nghiệp mới thành lập
| Sai lầm | Hậu quả thường gặp | Mức rủi ro |
|---|---|---|
| 1. Quên nộp tờ khai, kể cả kỳ không doanh thu | Phạt chậm nộp hồ sơ khai thuế | Cao |
| 2. Hoá đơn đầu vào sai tên, MST, địa chỉ | Chi phí, thuế đầu vào có thể bị loại | Cao |
| 3. Chi phí không có chứng từ hợp lệ | Không được trừ khi tính TNDN | Cao |
| 4. Trả tiền mặt hoá đơn từ 5 triệu trở lên | Không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào | Trung bình |
| 5. Không góp đủ vốn đúng hạn | Phải điều chỉnh vốn, rủi ro xử phạt theo quy định | Trung bình |
| 6. Trộn tiền cá nhân với tiền công ty | Khó giải trình, sổ sách sai lệch | Trung bình |
| 7. Quên tạm nộp TNDN theo quý | Tiền chậm nộp 0,03%/ngày | Trung bình |
| 8. Không lưu trữ chứng từ có hệ thống | Thiếu hồ sơ khi bị kiểm tra | Thấp lúc đầu, tăng dần |
2. Nhóm sai lầm về tờ khai và nộp thuế
Sai lầm 1: Không doanh thu thì không khai
Doanh nghiệp mới thành lập khai GTGT theo quý và vẫn phải nộp tờ khai dù chưa có doanh thu. Đây là lỗi gây phạt phổ biến nhất. Xem chi tiết tại doanh nghiệp không phát sinh doanh thu.
NĐ 125/2020 và các văn bản sửa đổi, bổ sung; số trên là mức trên của từng khung. Cá nhân bằng 1/2 mức tổ chức.
Xem dạng bảng
| Quá hạn 1–30 ngày | 5 triệu đồng |
| Quá hạn 31–60 ngày | 8 triệu đồng |
| Quá hạn 61–90 ngày | 15 triệu đồng |
| Trên 90 ngày, có thuế phải nộp đã nộp đủ | 25 triệu đồng |
Sai lầm 7: Quên tạm nộp TNDN
TNDN không có tờ khai quý nhưng phải tạm nộp theo quý, hạn ngày 30 của tháng đầu quý sau. Tổng 4 quý tạm nộp không thấp hơn 80% số thuế theo quyết toán năm. Ví dụ minh hoạ: thuế TNDN cả năm 40 triệu nhưng chỉ tạm nộp 20 triệu, phần thiếu so với mức 80% (12 triệu) có thể bị tính tiền chậm nộp.
3. Nhóm sai lầm về hoá đơn và chứng từ
Sai lầm 2 và 3: Hoá đơn sai, chi phí thiếu chứng từ
Chủ DN mới thường lấy hoá đơn theo tên cá nhân hoặc không gửi đúng MST công ty cho người bán. Hãy gửi sẵn một tấm thẻ thông tin xuất hoá đơn gồm tên đầy đủ, MST, địa chỉ, email nhận hoá đơn. Kiểm tra theo bài hoá đơn đầu vào hợp lệ.
Sai lầm 4: Trả tiền mặt
Hoá đơn mua hàng từ 5 triệu đồng trở lên (giá đã có thuế GTGT) phải thanh toán không dùng tiền mặt mới được khấu trừ thuế GTGT đầu vào. Nguyên tắc đơn giản: mọi khoản chi của công ty đi qua tài khoản công ty.
4. Nhóm sai lầm về vốn và quản trị
Sai lầm 5: Góp vốn chậm hoặc không đủ
Vốn điều lệ đăng ký phải được góp đủ trong thời hạn theo Luật Doanh nghiệp. Nếu không góp đủ, công ty phải làm thủ tục điều chỉnh vốn theo quy định hiện hành. Hãy chuyển vốn vào tài khoản công ty với nội dung rõ ràng để có chứng từ.
Sai lầm 6 và 8: Trộn tiền và không lưu trữ
Rút tiền công ty chi tiêu cá nhân không có chứng từ khiến số dư sổ sách lệch với thực tế. Chứng từ kế toán dùng để ghi sổ và lập báo cáo tài chính phải lưu tối thiểu 10 năm, nên hãy dựng thư mục số ngay từ tháng đầu.
5. Kế hoạch phòng tránh trong năm đầu
Theo kinh nghiệm của đội ngũ ACCA, hầu hết các lỗi trên không xuất phát từ việc chủ DN cố tình làm sai mà do thiếu một lịch cố định. Khi mọi việc được gắn vào một mốc trong tháng hoặc trong quý, chủ DN chỉ cần làm theo danh sách. Hãy bắt đầu bằng việc ghi 4 hạn khai quý, 4 hạn tạm nộp TNDN và hạn 31/3 vào lịch điện thoại, đặt nhắc trước 7 ngày. Sau đó, chọn một buổi cố định cuối mỗi tháng để gom hoá đơn và đối chiếu sao kê.
- Tuần 1–4
Mở tài khoản, chữ ký số, hoá đơn điện tử, góp vốn qua ngân hàng.
- Mỗi tháng
Gom hoá đơn, đối chiếu sao kê, tách chi tiêu cá nhân.
- Mỗi quý
Nộp tờ khai GTGT, TNCN (nếu có), tạm nộp TNDN.
- Tháng 12
Rà soát chứng từ thiếu, công nợ, vốn đã góp.
- Trước 31/3
Báo cáo tài chính, quyết toán TNDN.
Câu hỏi thường gặp
Công ty mới chưa hoạt động có bị phạt nếu không nộp tờ khai quý?
Có thể bị xử phạt chậm nộp hồ sơ khai thuế theo NĐ 125/2020 và các văn bản sửa đổi, bổ sung. Hãy nộp tờ khai đúng hạn kể cả khi không phát sinh doanh thu.
Lỡ quên tạm nộp TNDN quý trước thì làm gì?
Tính lại số thuế cần tạm nộp và nộp sớm nhất có thể để giảm tiền chậm nộp 0,03%/ngày. Nên nhờ kế toán ước tính lại lợi nhuận cả năm.
Phát hiện hoá đơn đầu vào sai MST sau vài tháng thì sửa được không?
Liên hệ người bán để lập hoá đơn điều chỉnh hoặc thay thế theo quy định. Càng phát hiện sớm thì càng dễ xử lý.
ACCA Consulting Vietnam có hỗ trợ rà soát lỗi năm đầu không?
Có. Đội ngũ ACCA kiểm tra sơ bộ miễn phí tờ khai, hoá đơn và vốn góp, sau đó đề xuất cách khắc phục theo từng lỗi.
Rà soát năm đầu trước khi lỗi nhỏ thành khoản phạt
ACCA Consulting Vietnam (ACCA Consulting VN) kiểm tra sơ bộ miễn phí và đồng hành tuân thủ cho công ty mới. Dịch vụ kế toán tại TP.HCM, làm việc từ xa toàn quốc.
Nhận tư vấn miễn phíZaloWhatsApp