Nội dung bài viết
Một buổi phỏng vấn kế toán không kiểm tra bạn thuộc bao nhiêu điều luật, mà kiểm tra cách bạn suy nghĩ khi số liệu lệch, hạn nộp đến gần hay sếp hỏi gấp. Bài viết của ACCA Consulting Vietnam gom 20 câu hỏi hay gặp theo 3 nhóm và gợi ý cách trả lời có chiều sâu.
1. Ba nhóm câu hỏi trong phỏng vấn kế toán
Hầu hết câu hỏi rơi vào ba nhóm. Nghiệp vụ kiểm tra kiến thức nền. Tình huống kiểm tra cách xử lý khi có vấn đề. Hành vi kiểm tra thói quen làm việc qua những gì bạn đã thật sự làm. Ứng viên thường chuẩn bị kỹ nhóm đầu và bỏ quên hai nhóm sau, trong khi đó mới là phần tạo khác biệt.
- Câu hỏi nghiệp vụ35%
- Câu hỏi tình huống30%
- Câu hỏi hành vi25%
- Câu hỏi ngược cho nhà tuyển dụng10%
Ví dụ minh hoạ để lên kế hoạch ôn, không phải tỷ lệ câu hỏi thực tế của mọi buổi phỏng vấn.
Xem dạng bảng
| Câu hỏi nghiệp vụ | 35% |
| Câu hỏi tình huống | 30% |
| Câu hỏi hành vi | 25% |
| Câu hỏi ngược cho nhà tuyển dụng | 10% |
2. 20 câu hỏi thường gặp và điều nhà tuyển dụng muốn nghe
| Nhóm | Câu hỏi | Điều nhà tuyển dụng muốn nghe |
|---|---|---|
| Nghiệp vụ | Quy trình khoá sổ cuối tháng của bạn gồm những bước nào? | Có trình tự, có bước đối chiếu trước khi lập báo cáo |
| Nghiệp vụ | Hạn nộp tờ khai GTGT theo tháng và theo quý là khi nào? | Ngày 20 tháng sau; ngày cuối cùng của tháng đầu quý sau |
| Nghiệp vụ | Khi nào hoá đơn đầu vào không được khấu trừ thuế? | Biết điều kiện thanh toán không dùng tiền mặt từ 5 triệu đồng |
| Nghiệp vụ | Bạn đối chiếu số dư ngân hàng như thế nào? | Đối chiếu sổ phụ, xử lý chênh lệch thời điểm |
| Nghiệp vụ | Doanh nghiệp đóng bảo hiểm bắt buộc bao nhiêu phần trăm? | 21,5% phần doanh nghiệp, 10,5% phần người lao động |
| Nghiệp vụ | Thuế TNDN tạm nộp theo quý cần lưu ý gì? | Hạn ngày 30 tháng đầu quý sau, tổng 4 quý không thấp hơn 80% |
| Nghiệp vụ | Lãi trên báo cáo nhưng không có tiền, bạn giải thích ra sao? | Hiểu công nợ, tồn kho, khác biệt lợi nhuận và dòng tiền |
| Tình huống | Phát hiện sai sót ở tờ khai đã nộp kỳ trước, bạn làm gì? | Báo cáo người phụ trách, đánh giá ảnh hưởng, khai bổ sung |
| Tình huống | Sếp yêu cầu ghi nhận chi phí thiếu chứng từ hợp lệ? | Giải thích rủi ro, đề xuất cách bổ sung chứng từ |
| Tình huống | Hai hạn chót trùng nhau, bạn ưu tiên thế nào? | Ưu tiên theo rủi ro pháp lý, báo sớm khi cần hỗ trợ |
| Tình huống | Nhà cung cấp gửi hoá đơn sai thông tin? | Yêu cầu điều chỉnh hoặc thay thế đúng quy định, không tự sửa |
| Tình huống | Công nợ phải thu quá hạn tăng, bạn báo cáo gì? | Báo cáo tuổi nợ, nhóm khách rủi ro, đề xuất hành động |
| Tình huống | Bàn giao từ kế toán cũ thiếu hồ sơ, bạn bắt đầu từ đâu? | Lập danh mục thiếu, xác nhận số dư, lưu biên bản |
| Hành vi | Kể về lần bạn mắc lỗi trong công việc. | Nhận lỗi, cách sửa, thay đổi quy trình sau đó |
| Hành vi | Kể về lần làm việc dưới áp lực thời gian. | Cách lên kế hoạch, kết quả cụ thể |
| Hành vi | Bạn từng cải tiến một việc lặp lại chưa? | Ví dụ tự động hoá Excel, tiết kiệm thời gian đo được |
| Hành vi | Kể về lần bất đồng với đồng nghiệp hoặc cấp trên. | Giữ quan điểm bằng số liệu, giao tiếp tôn trọng |
| Hành vi | Bạn tự cập nhật quy định mới bằng cách nào? | Nguồn chính thống, có thói quen đọc văn bản gốc |
| Hành vi | Vì sao bạn rời công việc trước? | Lý do rõ ràng, không nói xấu nơi cũ |
| Hành vi | Bạn muốn phát triển thế nào trong 2–3 năm tới? | Mục tiêu khớp với vị trí, có kế hoạch học tập |
3. Trả lời câu hỏi phỏng vấn kế toán theo cấu trúc STAR
Với câu hỏi tình huống và hành vi, cấu trúc STAR giúp câu trả lời gọn, có đầu có cuối, tránh kể lan man.
- 1Situation – Bối cảnh
Một câu về doanh nghiệp, thời điểm, vai trò của bạn.
- 2Task – Nhiệm vụ
Điều bạn phải đạt được hoặc vấn đề cần giải quyết.
- 3Action – Hành động
Từng bước bạn đã làm, nói bằng ngôi thứ nhất.
- 4Result – Kết quả
Kết quả đo được và điều bạn rút ra cho lần sau.
Ví dụ cho câu “Kể về lần bạn mắc lỗi”: “Tháng đầu đi làm, tôi nhập trùng một hoá đơn mua vào (bối cảnh). Tôi cần tìm và sửa trước khi lập tờ khai (nhiệm vụ). Tôi đối chiếu bảng kê với danh sách hoá đơn trên hệ thống, tìm ra bút toán trùng, báo kế toán trưởng và điều chỉnh (hành động). Tờ khai nộp đúng hạn; từ đó tôi thêm bước lọc trùng số hoá đơn trước khi khoá sổ (kết quả).”
4. Những lỗi khiến câu trả lời mất điểm
- Đọc thuộc lòng định nghĩa mà không nói đã áp dụng ở đâu.
- Nêu con số pháp lý không chắc chắn. Nếu không nhớ, nói rõ bạn sẽ tra văn bản hiện hành, như vậy đáng tin hơn đoán sai.
- Đổ lỗi cho người khác khi kể về sai sót.
- Trả lời quá dài, quá hai phút cho một câu hành vi.
- Không hỏi lại gì ở cuối buổi, khiến bạn trông thiếu quan tâm đến công việc.
Nếu vị trí có bài kiểm tra viết, hãy đọc thêm các dạng bài test kế toán khi phỏng vấn để luyện song song.
5. Chuẩn bị trước buổi phỏng vấn
- Đọc lại tin tuyển dụng, gạch chân các đầu việc chính.
- Chuẩn bị 4–5 câu chuyện STAR: sai sót, áp lực, cải tiến, bất đồng, học nhanh.
- Ôn lại hạn nộp tờ khai và các tỷ lệ bảo hiểm bắt buộc.
- Tìm hiểu ngành nghề của doanh nghiệp để đoán nghiệp vụ đặc thù.
- Chuẩn bị 2–3 câu hỏi ngược: quy trình khoá sổ, phần mềm đang dùng, kỳ vọng 3 tháng đầu.
- In hoặc lưu sẵn CV, mang theo sản phẩm Excel mẫu nếu có.
Ở doanh nghiệp nhỏ, người phỏng vấn đôi khi là chủ doanh nghiệp chứ không phải kế toán trưởng. Khi đó, hãy nói bằng ngôn ngữ kết quả: báo cáo đúng hạn, kiểm soát chi phí, tránh tiền phạt, thay vì đi sâu vào thuật ngữ.
Câu hỏi thường gặp
Phỏng vấn kế toán có hỏi bằng tiếng Anh không?
Tuỳ doanh nghiệp. Môi trường FDI thường có một phần hỏi bằng tiếng Anh, nên chuẩn bị giới thiệu bản thân và mô tả quy trình khoá sổ bằng tiếng Anh.
Không biết câu trả lời thì nên làm gì?
Nói thật là chưa chắc, trình bày cách bạn sẽ tìm câu trả lời và nguồn bạn sẽ tra. Nhà tuyển dụng đánh giá cao sự trung thực hơn một con số đoán.
Nên chuẩn bị bao nhiêu câu chuyện STAR?
Khoảng 4–5 câu chuyện thật, mỗi câu có thể điều chỉnh để trả lời nhiều câu hỏi hành vi khác nhau.
ACCA Consulting Vietnam có hỗ trợ doanh nghiệp trong thời gian chờ tuyển kế toán không?
Có. Công ty nhận sổ sách, lập tờ khai thuế và báo cáo theo gói dịch vụ kế toán, giúp doanh nghiệp không bị gián đoạn khi đang tuyển người.
Không để sổ sách gián đoạn khi đang tuyển người
ACCA Consulting Vietnam (ACCA Consulting VN) cung cấp dịch vụ kế toán tại TP.HCM và từ xa toàn quốc. Nhận tư vấn để chọn gói phù hợp.
Nhận tư vấn miễn phíZaloWhatsApp