Nội dung bài viết
Chi phí lương thường là khoản chi lớn nhất của doanh nghiệp dịch vụ, nên cũng là khoản được xem kỹ nhất khi kiểm tra. Một bộ chứng từ tiền lương đầy đủ phải trả lời được: ai làm, làm bao nhiêu ngày, được trả bao nhiêu, đã nhận tiền chưa. Bài viết của ACCA Consulting Vietnam liệt kê từng loại chứng từ, cách kiểm tra số liệu khớp nhau và checklist theo tháng.
1. Bộ chứng từ tiền lương gồm những gì
Chứng từ tiền lương chia thành hai lớp: hồ sơ nền (lập một lần, cập nhật khi thay đổi) và chứng từ hằng tháng. Theo chế độ kế toán doanh nghiệp hiện hành, mẫu biểu doanh nghiệp được tự thiết kế nhưng phải đủ nội dung và có chữ ký người lập, người duyệt.
| Chứng từ | Lớp | Chứng minh điều gì | Người lập/duyệt |
|---|---|---|---|
| Hợp đồng lao động, phụ lục điều chỉnh lương | Hồ sơ nền | Mức lương, phụ cấp, hình thức trả | Nhân sự lập, giám đốc ký |
| Quy chế lương, thưởng, phúc lợi | Hồ sơ nền | Cách tính các khoản ngoài lương cơ bản | Ban giám đốc ban hành |
| Quyết định tăng lương, bổ nhiệm, nghỉ việc | Hồ sơ nền | Thời điểm thay đổi mức lương | Giám đốc ký |
| Bảng chấm công, đăng ký làm thêm giờ | Hằng tháng | Ngày công, giờ làm thêm thực tế | Trưởng bộ phận xác nhận |
| Bảng lương (bảng thanh toán tiền lương) | Hằng tháng | Số phải trả, khấu trừ, thực nhận | Kế toán lập, giám đốc duyệt |
| Uỷ nhiệm chi, sao kê hoặc phiếu chi có chữ ký nhận | Hằng tháng | Người lao động đã nhận tiền | Kế toán, thủ quỹ |
| Chứng từ nộp bảo hiểm, tờ khai thuế TNCN | Hằng tháng/quý | Nghĩa vụ đã thực hiện | Kế toán |
Bảng lương là chứng từ gốc để ghi chuỗi bút toán tiền lương; cách hạch toán trọn tháng xem tại bài hạch toán tiền lương và bảo hiểm.
2. Sự nhất quán giữa các tài liệu
Chứng từ đầy đủ chưa đủ; số liệu phải khớp nhau. Theo kinh nghiệm của ACCA Consulting Vietnam, các điểm vênh thường gặp là: lương trên bảng lương khác hợp đồng mà không có phụ lục; người đã nghỉ việc vẫn có tên trên bảng lương; tiền chuyển khoản khác số thực nhận; lương đóng bảo hiểm khác căn cứ trong hợp đồng.
Giả định (ví dụ minh hoạ) một nhân viên có lương theo hợp đồng 15.000.000đ, đủ công, tiền lương đóng bảo hiểm bằng lương hợp đồng. Sau giảm trừ bản thân 15,5 triệu đồng/tháng, nhân viên này không phát sinh thuế TNCN. Năm con số dưới đây phải xuất hiện thống nhất trên hợp đồng, bảng lương, sao kê ngân hàng và chứng từ bảo hiểm:
Ví dụ minh hoạ: thực nhận = 15 triệu − 1,575 triệu; chi phí DN = 15 triệu + 3,225 triệu. Chưa xét kinh phí công đoàn và các khoản khác.
Xem dạng bảng
| Lương theo hợp đồng | 15.000.000đ |
| BH doanh nghiệp đóng 21,5% | 3.225.000đ |
| BH người lao động đóng 10,5% | 1.575.000đ |
| Thực nhận chuyển khoản | 13.425.000đ |
| Tổng chi phí lương của DN | 18.225.000đ |
| Nghiệp vụ | Chứng từ căn cứ | Nợ | Có | Số tiền (đ) |
|---|---|---|---|---|
| Ghi nhận lương phải trả | Bảng lương đã duyệt, chấm công | TK 642 | TK 334 | 15.000.000 |
| Bảo hiểm DN đóng | Bảng lương, thông báo BHXH | TK 642 | TK 338 | 3.225.000 |
| Bảo hiểm trừ vào lương | Bảng lương | TK 334 | TK 338 | 1.575.000 |
| Chi lương | Uỷ nhiệm chi, sao kê ngân hàng | TK 334 | TK 112 | 13.425.000 |
3. Quy trình lập chứng từ tiền lương mỗi tháng
- 1Chốt chấm công
Trưởng bộ phận xác nhận ngày công, làm thêm giờ trước ngày cố định hằng tháng.
- 2Cập nhật biến động
Nhân sự gửi quyết định tăng lương, nhân viên mới, nghỉ việc trong tháng.
- 3Lập bảng lương
Kế toán tính lương, bảo hiểm, thuế TNCN khấu trừ theo quy chế.
- 4Duyệt
Giám đốc ký duyệt bảng lương trước khi chi.
- 5Chi trả
Chuyển khoản theo danh sách đã duyệt; trả tiền mặt phải có chữ ký nhận.
- 6Lưu hồ sơ
Ghép bảng lương, chấm công, sao kê thành bộ chứng từ của tháng.
Nên trả lương qua ngân hàng: sao kê là bằng chứng khách quan người lao động đã nhận đúng số tiền. Trường hợp trả tiền mặt, bảng lương phải có chữ ký nhận của từng người.
4. Checklist chứng từ tiền lương theo tháng
- Bảng chấm công có xác nhận của trưởng bộ phận.
- Mọi người trên bảng lương đều có hợp đồng lao động còn hiệu lực.
- Lương trên bảng lương khớp hợp đồng hoặc phụ lục, quyết định mới nhất.
- Khoản thưởng, phụ cấp có căn cứ trong quy chế hoặc quyết định.
- Bảng lương có chữ ký người lập và giám đốc duyệt.
- Tổng tiền chuyển khoản khớp cột thực nhận.
- Số bảo hiểm khớp thông báo của cơ quan BHXH.
- Số thuế TNCN khấu trừ khớp tờ khai kỳ tương ứng.
Chứng từ kế toán dùng trực tiếp để ghi sổ và lập báo cáo tài chính phải lưu trữ tối thiểu 10 năm. Về điều kiện để chi phí lương được trừ khi tính thuế TNDN, xem bài chi phí tiền lương được trừ thuế TNDN.
Câu hỏi thường gặp
Chấm công bằng máy vân tay có cần in ra ký không?
Dữ liệu máy chấm công là căn cứ tốt, nhưng nên xuất bảng tổng hợp có xác nhận của trưởng bộ phận để thể hiện việc kiểm soát và điều chỉnh ngày nghỉ phép, công tác.
Bảng lương có bắt buộc theo mẫu cố định không?
Doanh nghiệp được tự thiết kế mẫu, miễn đủ nội dung: họ tên, mức lương, ngày công, các khoản cộng, khấu trừ, thực nhận và chữ ký người lập, người duyệt.
Thuê cộng tác viên ngắn hạn có cần bộ chứng từ như nhân viên chính thức?
Không giống hoàn toàn. Cộng tác viên thường có hợp đồng dịch vụ, biên bản nghiệm thu và chứng từ chi trả; nghĩa vụ khấu trừ thuế áp dụng theo loại hợp đồng.
ACCA Consulting Vietnam có hỗ trợ chuẩn hoá chứng từ tiền lương không?
Có. Chúng tôi cung cấp mẫu bảng chấm công, bảng lương, rà soát hợp đồng và lưu bộ chứng từ theo tháng cho doanh nghiệp dùng dịch vụ kế toán.
Bộ chứng từ lương đầy đủ, khớp số
ACCA Consulting Vietnam (ACCA Consulting VN) cung cấp dịch vụ kế toán trọn gói, gồm lập bảng lương, đối chiếu chứng từ và lưu hồ sơ theo tháng.
Nhận tư vấn miễn phíZaloWhatsApp