Nội dung bài viết
Luật Thuế TNDN 2025 mang lại thuế suất thấp hơn cho doanh nghiệp quy mô nhỏ, nhưng nhiều chủ doanh nghiệp chỉ nhớ con số mà bỏ qua điều kiện. Bài này giúp bạn kiểm tra ưu đãi thuế DN nhỏ và vừa theo từng tiêu chí, cách xác định năm áp dụng và ví dụ minh hoạ số thuế tiết kiệm được. ACCA Consulting Vietnam khuyến nghị luôn đối chiếu văn bản hướng dẫn mới nhất thay vì chỉ nhớ con số.
1. Mức thuế suất theo quy mô doanh thu
Theo Luật Thuế TNDN 2025 (67/2025/QH15): doanh nghiệp có tổng doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng áp dụng thuế suất 15%; trên 3 tỷ đến không quá 50 tỷ đồng áp dụng 17%; các trường hợp còn lại áp dụng thuế suất phổ thông 20% (trừ trường hợp được ưu đãi khác).
| Tổng doanh thu năm | Thuế suất | Ghi chú |
|---|---|---|
| Không quá 3 tỷ đồng | 15% | Kiểm tra điều kiện loại trừ |
| Trên 3 tỷ đến không quá 50 tỷ đồng | 17% | Kiểm tra điều kiện loại trừ |
| Trên 50 tỷ đồng | 20% | Thuế suất phổ thông |
2. Tiêu chí kiểm tra ưu đãi thuế DN nhỏ và vừa
Con số doanh thu chỉ là điều kiện đầu tiên. Văn bản hướng dẫn có thể quy định thêm: doanh thu nào được tính (doanh thu bán hàng, dịch vụ, có gồm thu nhập khác hay không), trường hợp doanh nghiệp có quan hệ liên kết, doanh nghiệp mới thành lập chưa đủ năm. Hãy kiểm tra từng tiêu chí theo nghị định, thông tư hiện hành.
- Tổng doanh thu năm làm căn cứ: năm trước liền kề hay năm hiện tại, theo hướng dẫn
- Cách xác định doanh thu khi hoạt động chưa đủ 12 tháng
- Doanh nghiệp có thuộc trường hợp loại trừ (ví dụ liên quan quan hệ liên kết) hay không
- Tiêu chí lao động, lĩnh vực theo quy định về doanh nghiệp nhỏ và vừa nếu được dẫn chiếu
- Kỳ tính thuế bắt đầu áp dụng quy định mới
- Thu nhập có thuộc nhóm áp dụng thuế suất riêng (ví dụ một số hoạt động đặc thù) không
3. Ví dụ minh hoạ số thuế phải nộp
Ví dụ minh hoạ với hai doanh nghiệp giả định, đều đáp ứng điều kiện áp dụng thuế suất theo quy mô:
- Công ty A: doanh thu 2,5 tỷ đồng, thu nhập tính thuế 300 triệu. Thuế 15% = 45 triệu; nếu áp 20% là 60 triệu.
- Công ty B: doanh thu 20 tỷ đồng, thu nhập tính thuế 1 tỷ. Thuế 17% = 170 triệu; nếu áp 20% là 200 triệu.
Ví dụ minh hoạ, số liệu giả định; giả định doanh nghiệp đáp ứng đủ điều kiện.
Xem dạng bảng
| Thuế suất theo quy mô | Thuế suất phổ thông 20% | |
|---|---|---|
| Công ty A (15%) | 45 triệu đ | 60 triệu đ |
| Công ty B (17%) | 170 triệu đ | 200 triệu đ |
Nếu doanh nghiệp tự áp 15% nhưng thực tế không đủ điều kiện, khoản chênh lệch sẽ bị truy thu kèm tiền chậm nộp 0,03%/ngày. Với công ty A, phần chênh 15 triệu tưởng nhỏ nhưng cộng dồn nhiều năm và tiền chậm nộp sẽ đáng kể.
4. Xác định năm áp dụng và lưu ý khi doanh thu vượt ngưỡng
Doanh thu thay đổi qua từng năm nên thuế suất cũng có thể thay đổi. Doanh nghiệp đang tăng trưởng gần ngưỡng 3 tỷ hoặc 50 tỷ cần theo dõi doanh thu ngay từ giữa năm để tạm nộp thuế quý cho sát. Cách xác định chính xác năm áp dụng, đặc biệt năm đầu thành lập và năm chuyển tiếp, thực hiện theo văn bản hướng dẫn.
- 1Chốt doanh thu căn cứ
Theo cách xác định doanh thu trong văn bản hướng dẫn.
- 2Kiểm tra điều kiện loại trừ
Quan hệ liên kết, hoạt động có thuế suất riêng.
- 3Áp thuế suất khi tạm nộp
Dùng thuế suất dự kiến để tính tạm nộp quý.
- 4Rà lại khi quyết toán
Điều chỉnh nếu doanh thu cả năm vượt ngưỡng.
Những sai lầm hay gặp khi áp thuế suất theo quy mô
- Lấy doanh thu trên tờ khai GTGT làm căn cứ mà không đối chiếu định nghĩa doanh thu trong văn bản hướng dẫn TNDN.
- Quên cộng doanh thu của các tháng cuối năm khi ước tính, dẫn tới áp nhầm thuế suất 15% cho cả năm.
- Không kiểm tra quan hệ liên kết với công ty khác của cùng chủ sở hữu trước khi áp thuế suất thấp.
- Áp thuế suất mới cho kỳ tính thuế chưa thuộc phạm vi áp dụng của luật mới.
Mẹo thực hành: lập một bảng theo dõi doanh thu luỹ kế theo tháng, có dòng cảnh báo khi doanh thu tiến gần ngưỡng. Bảng này vừa phục vụ quyết định thuế suất, vừa giúp chủ doanh nghiệp nhìn rõ tốc độ tăng trưởng.
Xem thêm cách tạm nộp tại bài tạm nộp thuế TNDN hàng quý và tổng quan ưu đãi thuế TNDN hay hiểu sai.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp doanh thu 2 tỷ có chắc chắn được áp 15% không?
Chưa chắc. Ngoài doanh thu, cần kiểm tra cách xác định doanh thu và các trường hợp loại trừ theo văn bản hướng dẫn Luật Thuế TNDN 2025.
Doanh thu năm nay vượt 3 tỷ thì sao?
Thuế suất có thể chuyển sang mức 17% tuỳ cách xác định doanh thu căn cứ theo hướng dẫn; doanh nghiệp nên theo dõi doanh thu trong năm để tạm nộp phù hợp.
Thuế suất 15%, 17% có phải đăng ký trước không?
Doanh nghiệp tự xác định khi kê khai và chịu trách nhiệm chứng minh điều kiện; hãy lưu bảng tính doanh thu và hồ sơ liên quan.
ACCA Consulting Vietnam có hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ áp dụng thuế suất mới không?
Có. ACCA Consulting VN rà soát điều kiện, xác định thuế suất áp dụng, tính tạm nộp và quyết toán thuế TNDN cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Doanh nghiệp nhỏ, nộp thuế đúng mức
ACCA Consulting Vietnam cung cấp dịch vụ kế toán TP.HCM cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, startup. Nhận tư vấn hoặc Zalo +84 938 847 699.
Nhận tư vấn miễn phíZaloWhatsApp
