Nội dung bài viết
Một vụ cháy kho, một sự cố làm hỏng hàng của khách hay một khiếu nại về trách nhiệm có thể làm doanh nghiệp nhỏ mất trắng nhiều năm lợi nhuận. Bảo hiểm doanh nghiệp là cách chuyển một phần rủi ro lớn sang công ty bảo hiểm với chi phí biết trước. Bài viết của ACCA Consulting Vietnam giúp chủ doanh nghiệp biết nên cân nhắc loại nào trước, loại nào sau, nhìn từ góc độ tài chính.
1. Bảo hiểm doanh nghiệp giải quyết vấn đề gì?
Không phải rủi ro nào cũng nên mua bảo hiểm. Nguyên tắc tài chính đơn giản: rủi ro nhỏ, xảy ra thường xuyên thì tự chịu và kiểm soát bằng quy trình; rủi ro hiếm nhưng thiệt hại lớn, vượt khả năng chịu đựng của dòng tiền thì nên chuyển giao qua bảo hiểm.
Cũng cần phân biệt: bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động là nghĩa vụ bắt buộc, doanh nghiệp đóng 21,5% trên tiền lương đóng BHXH. Bài viết này nói về bảo hiểm thương mại doanh nghiệp tự lựa chọn. Một số loại bảo hiểm thương mại là bắt buộc với một số đối tượng theo quy định hiện hành, ví dụ bảo hiểm trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới hay bảo hiểm cháy nổ với cơ sở thuộc diện bắt buộc; hãy kiểm tra với cơ quan quản lý hoặc doanh nghiệp bảo hiểm.
2. Các loại bảo hiểm doanh nghiệp thường gặp
| Loại bảo hiểm | Bảo vệ điều gì | Phù hợp với |
|---|---|---|
| Tài sản (cháy nổ, mọi rủi ro tài sản) | Nhà xưởng, máy móc, hàng tồn kho bị thiệt hại | DN có kho, xưởng, hàng tồn lớn |
| Gián đoạn kinh doanh | Lợi nhuận mất đi và chi phí cố định khi phải ngừng hoạt động sau sự cố tài sản | DN sản xuất, bán lẻ phụ thuộc địa điểm |
| Trách nhiệm công cộng / sản phẩm | Bồi thường bên thứ ba bị thiệt hại do hoạt động hoặc sản phẩm | Nhà hàng, sản xuất thực phẩm, bán lẻ |
| Trách nhiệm nghề nghiệp | Khiếu nại do sai sót chuyên môn | Tư vấn, thiết kế, công nghệ |
| Trách nhiệm người quản lý (D&O) | Chi phí pháp lý, bồi thường khi người quản lý bị khiếu nại do quyết định điều hành | Công ty có nhà đầu tư, nhiều cổ đông |
| Hàng hoá vận chuyển | Hàng hư hỏng, mất mát trên đường vận chuyển | DN xuất nhập khẩu, phân phối |
| Sức khoẻ, tai nạn cho nhân viên | Chi phí y tế ngoài BHYT, tai nạn | DN muốn tăng phúc lợi, giữ người |
3. Ưu tiên theo giai đoạn phát triển
- 1Mới thành lập
Tuân thủ loại bắt buộc, bảo hiểm tài sản cho thiết bị, hàng hoá giá trị lớn.
- 2Có kho, xưởng
Bổ sung bảo hiểm tài sản đủ giá trị và cân nhắc gián đoạn kinh doanh.
- 3Bán sản phẩm ra thị trường
Thêm trách nhiệm sản phẩm, trách nhiệm công cộng.
- 4Có nhà đầu tư
Cân nhắc D&O cho ban điều hành, hội đồng thành viên hoặc hội đồng quản trị.
- 5Mở rộng quy mô
Rà soát chương trình bảo hiểm tổng thể hằng năm cùng kế hoạch tài chính.
4. Ước tính nhu cầu bảo hiểm bằng con số
Câu hỏi tài chính cần trả lời: nếu sự cố xấu nhất xảy ra, doanh nghiệp mất bao nhiêu và tự chịu được bao nhiêu? Ví dụ minh hoạ: xưởng C có máy móc, hàng tồn trị giá 6 tỷ; nếu cháy, cần 4 tháng để hoạt động lại; chi phí cố định 400 triệu/tháng; lợi nhuận gộp mất đi 300 triệu/tháng.
Ví dụ minh hoạ, số giả định; phần tự gánh khi có bảo hiểm gồm mức khấu trừ và phần ngoài phạm vi, phụ thuộc hợp đồng thực tế.
Xem dạng bảng
| Không có bảo hiểm | Có bảo hiểm tài sản + gián đoạn | |
|---|---|---|
| Tài sản, hàng tồn | 6.000 triệu đ | 300 triệu đ |
| Chi phí cố định 4 tháng | 1.600 triệu đ | 200 triệu đ |
| Lợi nhuận gộp mất 4 tháng | 1.200 triệu đ | 150 triệu đ |
Không có bảo hiểm, tổng thiệt hại 8,8 tỷ, vượt xa khả năng chịu đựng của đa số doanh nghiệp nhỏ. Từ con số này, doanh nghiệp so với phí bảo hiểm năm do doanh nghiệp bảo hiểm báo giá để quyết định. Ba lưu ý khi định giá:
- Số tiền bảo hiểm phải sát giá trị thực: khai thấp để giảm phí có thể bị bồi thường theo tỷ lệ khi có tổn thất.
- Mức khấu trừ: chọn mức khấu trừ cao hơn giúp giảm phí, phù hợp khi dòng tiền đủ gánh các thiệt hại nhỏ.
- Thời gian bồi thường gián đoạn: dựa trên thời gian thực tế cần để khôi phục, không chọn theo cảm tính.
Chi phí mua bảo hiểm được ghi nhận vào chi phí; điều kiện tính vào chi phí được trừ khi tính thuế TNDN thực hiện theo quy định hiện hành, cần hợp đồng, hoá đơn và chứng từ thanh toán đầy đủ. Bảo hiểm cũng nên nằm trong khung quản trị rủi ro doanh nghiệp và kế hoạch kinh doanh liên tục, không mua rời rạc.
5. Đọc hợp đồng bảo hiểm: những điểm hay bị bỏ qua
- Danh sách tài sản, địa điểm được bảo hiểm có khớp sổ tài sản cố định và kho không
- Điều khoản loại trừ: những sự kiện nào không được bồi thường
- Mức khấu trừ mỗi vụ và cách tính bồi thường theo tỷ lệ
- Nghĩa vụ phòng cháy, bảo quản mà doanh nghiệp phải tuân thủ
- Thời hạn và thủ tục thông báo tổn thất, chứng từ cần nộp
- Ngày tái tục, có điều chỉnh giá trị tài sản theo thực tế không
Theo kinh nghiệm của ACCA, nhiều doanh nghiệp mua bảo hiểm tài sản nhưng danh mục tài sản trong hợp đồng lệch xa sổ sách vì nhiều năm không cập nhật. Đối chiếu sổ tài sản cố định, hàng tồn kho với hợp đồng mỗi lần tái tục là việc đơn giản nhưng quyết định quyền lợi khi có sự cố.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp mới thành lập có cần mua bảo hiểm ngay không?
Trước hết cần tuân thủ các loại bảo hiểm bắt buộc theo quy định hiện hành. Với bảo hiểm tự nguyện, ưu tiên tài sản có giá trị lớn so với vốn, các loại khác có thể bổ sung khi quy mô tăng.
Bảo hiểm gián đoạn kinh doanh khác gì bảo hiểm tài sản?
Bảo hiểm tài sản bồi thường giá trị tài sản bị thiệt hại. Bảo hiểm gián đoạn kinh doanh bù lợi nhuận mất đi và chi phí cố định trong thời gian ngừng hoạt động sau sự cố được bảo hiểm.
Phí bảo hiểm có được tính vào chi phí hợp lý không?
Thường được ghi nhận vào chi phí nếu phục vụ hoạt động kinh doanh và có hợp đồng, hoá đơn, chứng từ thanh toán đầy đủ. Điều kiện cụ thể thực hiện theo quy định hiện hành.
ACCA Consulting Vietnam có tư vấn mua bảo hiểm không?
ACCA không phải đại lý bảo hiểm và không bán sản phẩm bảo hiểm. ACCA hỗ trợ phần tài chính: ước tính giá trị tài sản, chi phí cố định, lợi nhuận theo tháng để doanh nghiệp làm việc với đơn vị bảo hiểm.
Số liệu chuẩn để quyết định bảo hiểm đúng
ACCA Consulting Vietnam (ACCA Consulting VN) cung cấp dịch vụ kế toán tại TP.HCM, giữ sổ tài sản, hàng tồn và báo cáo lợi nhuận rõ ràng để bạn định giá rủi ro.
Nhận tư vấn miễn phíZaloWhatsApp
